CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM X

Điều trị bệnh lao phổi


1. Mục tiêu điều trị lao:

- Đối với cá nhân người bệnh lao: Điều trị giúp lao khỏi đau, khỏi chết, được lành bệnh, khỏi xảy ra kháng thuốc, và phục hồi sức lao động, địa vị trong gia đình và xã hội.
- Đối với cộng đồng: Điều trị lao sẽ dập tắt tối đa nguồn lây cho cộng đồng, như vậy số nguồn lây lao lưu hành sẽ giảm nhanh, số người chết vì lao sẽ giảm nhanh, số người bị nhiễm vi khuẩn lao mới sẽ giảm nhanh, số người mắc lao mới hàng năm sẽ giảm dần để dần dần tiến tới việc khống chế và thanh toán bệnh lao cho toàn xã hội.

2. Những nguyên tắc cơ bản trong điều trị lao cần phải theo đúng
2.1. Bệnh lao ngày nay điều trị lành với thuốc hóa chất trị lao (hóa trị liệu) là chủ yếu ngoại trừ một số trường hợp lao xương khớp và tiếp niệu sinh dục có thể cần điều trị thêm bằng phẫu thuật. Hóa trị liệu kết hợp nhiều thuốc lao đảm bảo điều trị khỏi bệnh, diệt hết vi khuẩn lao với điều kiện dùng thuốc đúng nguyên tắc. Sự lây lan lao sẽ giảm nhanh sau điều trị hết vi khuẩn lao với điều kiện dùng thuốc đúng nguyên tắc. Sự lây lan lao sẽ giảm nhanh sau điều trị lao từ 2-3 tuần. Vì có nhiều loài quần thể vi khuẩn lao khác nhau trong một cơ thể bệnh nhân, nên phác đồ điều trị ngắn ngày nhất hiện nay là phải kéo dài từ 6-8 tháng mới diệt hết các loại vi khuẩn lao hiện diện, để được lành bệnh và tránh tái phát sau khi ngưng trị.

2.2. Hóa trị liệu lao cần tuân theo nguyên tắc điều trị lao 'đúng đủ và đều'
+ Điều trị đúng, đúng phác đồ được Tổ chức Y tế Thế giới đã chứng minh là có hiệu quả tốt. Ngày nay phải điều trị lao với phác đồ hóa trị ngắn ngày có ít nhất là 3 thuốc lao chính R.H.Z kết hợp lại trong giai đoạn tấn công. Chương trình chống lao Việt Nam hiện điều trị bệnh lao, lao phổi và lao ngoài phổi mới với phác đồ 2SHRZ/6HE và tái điều trị với phác đồ 2SHRZE/1HRZE/5R3H3E3 (S.Streptomycine, H.Isoniazide, R.Rifampicine, Z.Pyrazinamide, E.Ethambitol).
+ Đúng liều lượng từng thuốc lao: đã qui định tính theo cân nặng của cơ thể bệnh nhân, thuốc đúng chất lượng, còn hạn dùng, dùng liều thấp thì không hiệu quả, dùng liều cao thì gây ra tai biến.
+ Dùng thuốc lao phải đúng cách: thuốc lao phải được tiêm và uống thuốc cùng một lúc trong ngày để đạt nồng độ thuốc cao nhất và phải uống lúc đói bụng để được hấp thu tối đa.
+ Điều trị đều: điều trị lao phải 'đều đặn liên tục' hàng ngày hay 3 lần/tuần. Nếu tự ý ngưng thuốc, bỏ trị nửa chừng hay điều trị không đều đặn, điều trị không đủ số và lượng thuốc qui định sẽ tạo ra bệnh lao kháng thuốc.
+ Điều trị đủ: dùng đủ các thuốc lao đã qui định của từng giai đoạn của phác đồ và điều trị đủ thời gian qui định của phác đồ 6 hay 8 tháng để được lành bệnh và tránh tái phát.

2.3. Điều trị lao với phác đồ hóa ngắn ngày phải được kiểm soát trực tiếp theo chiến lược DOTS: Bệnh nhân lao phát hiện sẽ đăng ký điều trị tại tổ lao quận huyện và chuyển về điều trị có kiểm soát tại trạm y tế xã gần nhà bệnh nhân vì sau khi điều trị tấn công 1-2 tháng, bệnh nhân lao thấy triệu chứng lâm sàng giảm bớt rõ rệt nên vội lầm tưởng là đã hết bệnh. Vì phải đi làm kiếm sống, vì chích thuốc đau, vì uống thuốc có thể gặp biến chứng… nên bệnh nhân thường bỏ điều trị nửa chừng hay bỏ điều trị một thời gian mới trở lại. Điều này sẽ tạo ra bệnh lao kháng thuốc không những nguy hại cho cá nhân người bệnh mà còn nguy hại to lớn đối với cộng đồng vì bệnh nhân đa kháng thuốc thì không còn khả năng điều trị tại các nước nghèo. Tại các nước giàu, điều trị lao kháng đa thuốc tốn gấp 100 lần hơn, tỷ lệ phản ứng thuốc rất cao và tỷ lệ lành rất thấp.
Để đảm bảo cho việc điều trị lao lành với tỷ lệ cao, tránh không để xảy ra lao kháng thuốc, cũng như theo dõi sát các biến chứng thuốc lao có thể xảy ra để xử lý kịp thời. Tổ chức Y tế Thế giới đã đề ra chiến lược DOTS, điều trị lao với phác đồ hóa ngắn ngày. Giai đoạn tấn công phải điều trị có kiểm soát từng liều thuốc và giai đoạn củng cố, nếu có dùng Rifampicine thì cũng phải điều trị có kiểm soát. Nhân viên y tế, nhân viên sức khỏe cộng đồng ở phường xã và thân nhân bệnh nhân được huấn luyện để đảm trách việc giám sát trực tiếp suốt quá trình điều trị cho bệnh nhân.

2.4. Tổ chức nơi điều trị lao thích hợp cho bệnh nhân: bệnh nhân lao được điều trị ngoại trú là chính tại cơ sở y tế quận huyện và xã gần nhà bệnh nhân để họ có thể tiếp tục điều trị được trong thời gian 6-8 tháng. Chỉ điều trị nội trú tại bệnh viện huyện hay tỉnh đối với một số ít trường hợp lao cấp tính như: lao kê, lao màng não, bệnh lao nặng suy kiệt không đi lại hàng ngày được hay bệnh lao phối hợp với các bệnh gan, thận cần chăm sóc đặc biệt và trường hợp bị phản ứng thuốc lao.

2.5. Chỉ điều trị lao khi chẩn đoán lao được xác định và phải bắt đầu ngay khi có chỉ định điều trị: Việc giáo dục truyền thông và tâm lý tiếp xúc với bệnh nhân và gia đình bệnh nhân là tối cần thiết để tạo được sự cộng tác và tuân thủ của bệnh nhân trong điểu trị.

2.6. Thuốc lao phải được cấp phát miễn phí đầy đủ và liên tục không được thiếu nửa chừng.

2.7. Điều trị lao phải được theo dõi diễn tiến điều trị và đánh giá kết quả là lành hay thất bại để xử lý tiếp. Theo dõi việc điều trị đúng đều và đủ và theo dõi các biến chứng thuốc lao có thể xảy ra để xử lý kịp thời. Theo dõi kết quả điều trị bằng xét nghiệm đờm kiểm soát là chính. Thời gian thử đờm kiểm soát sau giai đoạn tấn công 2-3 tháng, sau 4-5 tháng và 6-8 tháng điều trị tùy theo phác đồ. Nếu đờm không còn vi khuẩn lao sau 4-5 tháng và 6-8 tháng thì bệnh nhân đã âm hóa đờm, lành bệnh. Nếu bệnh mới bị thất bại hay tái phát thì được điều trị lại với phác đồ tái trị.

2.8. Điều trị lao phổi mới có vi khuẩn lao trong đờm soi trực tiếp phải đạt tỷ lệ âm hóa đờm, lành ít nhất 85% thì mới tăng thêm phần phát hiện lao. Nếu không đạt tỷ lệ âm hóa trên thì tỷ lệ thất bại cao, nên điều trị càng nhiều bệnh càng tạo ra nhiều bệnh lao kháng đa thuốc, vô cùng nguy hiểm cho xã hội.

2.9. Hóa trị ngắn ngày cũng điều trị lành với tỷ lệ cao bệnh lao có nhiễm HIV. Tuy nhiên cần theo dõi sát các biến chứng thuộc lao thường xảy ra nhiều hơn ở người nhiễm HIV.

3. Hóa phòng lao
Trên thế giới, chương trình lao của một số nước có dịch lao thấp có chủ trương dùng hóa chất trị lao để phòng lao cho những người bị nhiễm lao có nguy cơ cao trở thành bệnh lao như: có sống chung với nguồn lây lao trong gia đình hay những người nhiễm HIV. Liều hóa phòng lao là 5mg INH/kg thể trạng, uống hàng ngày (tối đa 300mg INH mỗi ngày), ít nhất là 6 tháng uống thuốc phòng lao.
Ở nước ta, chương trình chống lao chưa có chủ trương dùng hóa phòng lao hiện nay. Phát hiện và điều trị tích cực những bệnh lao phổi lây nhiễm tìm có vi khuẩn lao trong đờm soi trực tiếp là biện pháp phòng lao hiệu quả nhất cho gia đình và xã hội.


Theo Suckhoedoisong.vn

Tags:

Liên quan đến bệnh Video Tin bài Hỏi đáp

Hai Anh - 16/09

Trị lao phổi âm tính khoảng tháng mấy thì mới hết tình trạng mồ hôi trộm?

Chào bác sĩ. Em là nữ, 37 tuổi, đang trị lao phổi âm tính. Em trị đến nay bước qua ngày thứ 10 của tháng thứ 3. Nhưng em vẫn bị triệu chứng đổ mồ hôi...

Hai Anh - 05/09

Không uống thuốc điều trị lao thì có lên cân được nữa không?

Chào bác sĩ. Tôi đang uống thuốc lao tháng thứ 3, tôi đã tăng được 2kg. Bác sĩ cho tôi hỏi không biết là điều trị hết lao thì tôi có lên cân được nữa...

Hai Anh - 24/08

Tư vấn tiêm điều trị lao kháng tiêm kanamycin tuần

Chào bác sĩ, cho con hỏi hiện đang điều trị lao kháng tiêm kanamycin, tuần 6 mũi, vì chủ nhật không làm việc ạ. Như vậy, bác sĩ cho...

Hai Anh - 05/08

Tuyến vú phụ hố nách hai bên, hạch nách 2 bên dạng hạch viêm có nguy hiểm không?

Em chào bác sĩ! Em năm nay 25 tuổi em mới đi khám ở bệnh viện ung bướu sáng nay kết quả siêu âm: tuyến vú phụ hố nách hai bên, hạch nách 2 bên dạng...

0977***291 - 01/08

Sau 1 năm âm tính hiv liệu an toàn tuyệt đối chưa?

Chào bác sĩ. Sau 1 năm âm tính hiv nhưng em vừa được chẩn đoán lao hạch, cho em hỏi riêng bệnh hiv em an toàn tuyệt đối chưa hay cần theo dõi thêm....

Hai Anh - 31/07

Chẩn đoán là lao phổi âm tính có khả năng lây nhiễm không?

Bác sĩ cho em hỏi, em bị chẩn đoán là lao phổi âm tính, xét nghiệm đàm đều âm tính, em uống thuốc được hơn 2 tuần, vậy còn khả năng lây nhiễm không ạ?...

Xem thêm

Tin mới

Xét nghiệm miễn phí cho người dân chịu ảnh hưởng của sự cố ô nhiễm nước sông Đà

Sống khỏe - 18/10

Xét nghiệm miễn phí cho người dân chịu ảnh hưởng của sự cố ô nhiễm nước sông Đà

Hà Nội đang là điểm nóng về chất lượng nước từ nguồn cấp nước Sông Đà làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống và sức khỏe người dân.

NÓNG: Triệu tập người nghi liên quan đến việc đổ dầu trộm, gây ô nhiễm nguồn nước sông Đà

Sống khỏe - 18/10

NÓNG: Triệu tập người nghi liên quan đến việc đổ dầu trộm, gây ô nhiễm nguồn nước sông Đà

Căn cứ vào tài liệu điều tra, phòng CSHS Công an tỉnh Hoà Bình đã triệu tập một số người nghi có liên quan đến vụ việc đổ dầu gây ô nhiễm nguồn nước ở nhà máy nước sạch Sông Đà.

Ca cao - sôcôla: “Thức ăn của các vị thần” tốt cho tim mạch

Sống khỏe - 17/10

Ca cao - sôcôla: “Thức ăn của các vị thần” tốt cho tim mạch

Đối với nhiều người trên thế giới, cuộc sống không có sôcôla sẽ trở nên tẻ nhạt. Sôcôla là một món ăn yêu thích, liên quan đến tình yêu, sự thoải mái, đam mê và sang trọng.

Vụ nước sinh hoạt nhiễm dầu: Vẫn chưa thể sử dụng cho ăn uống, việc xin lỗi phải đợi kết quả của cơ quan chức năng?

Sống khỏe - 17/10

Vụ nước sinh hoạt nhiễm dầu: Vẫn chưa thể sử dụng cho ăn uống, việc xin lỗi phải đợi kết quả của cơ quan chức năng?

Chiều nay (17/10), UBND tỉnh Hòa Bình đã tổ chức cuộc họp báo về kết quả điều tra vụ việc đổ trộm dầu thải tại khu vực nhà máy nước Sông Đà.

Có thể các mẹ không thể tin nổi, bây giờ vẫn có bà đẻ kiêng cữ 21 ngày không gội đầu, đánh răng

Sống khỏe - 17/10

Có thể các mẹ không thể tin nổi, bây giờ vẫn có bà đẻ kiêng cữ 21 ngày không gội đầu, đánh răng

Bà mẹ này tự nhận mình là 'người tối cổ' khi 21 ngày chưa gội đầu, không đánh răng vì kiêng cữ sau khi sinh con.

Xem thêm

Video nổi bật